Cách làm, thiết kế, đóng thùng loa đơn giản nhất

Âm nhạc là niềm đam mê của bất kì ai, mỗi cá nhân lại dùng những cách khác nhau để thể hiện niềm yêu thích âm nhạc của mình. Có thể là ca hát, học chơi các loại đàn, sưu tầm thiết bị âm thanh, tự thiết kế làm thùng loa,….

D.I.Y thùng loa đang là một trào lưu vô cùng phổ biến hiện nay, bạn có thể thoải mái sáng tạo theo trí tưởng tượng của mình và làm nên chiếc thùng loa đặc biệt của riêng bạn. Nhưng không phải ai cũng có đủ thông tin, hiểu biết để việc tự làm, đóng thùng loa một cách dễ dàng. Sau đây chúng tôi sẽ hướng dẫn chi tiết nhất cách để bạn có thể tự làm, thiết kế, đóng thùng loa đơn giản nhất.

Thùng loa có quyết định đến chất lượng âm thanh cua loa
Thùng loa có quyết định đến chất lượng âm thanh cua loa

Giới thiệu về thùng loa

nhắc đến thùng loa đa số mọi người sẽ nghĩ rằng đây là một bộ phận cần ít ”kĩ thuật” nhất, nó chỉ có tác dụng bảo vệ các bộ phận bên trong của loa và tạo nên tính thẩm mỹ cho loa. Điều này là chưa đủ, ngoài những tác dụng trên, thùng loa còn là tác nhân quan trọng quyết định đến 50% chất lượng âm thanh của chiếc loa.

Thùng loa làm từ gỗ ép
Thùng loa làm từ gỗ ép

Thiết kế thùng loa có ảnh hưởng vô cùng mạnh mẽ về mặt âm học, đó chính là tác dụng chống lại sự triệt tiêu của âm thanh, nhất là các âm trầm. Không có thùng loa sẽ khiến âm thanh trở nên mảnh và mờ nhạt. Vì vậy, việc có kiến thức trong thiết kế thùng loa sẽ giúp bạn tự làm cho mình những sản phẩm không chỉ đẹp mắt mà chất lượng vô cùng cao.

Những câu hỏi thường gặp khi đóng thùng loa

Sau đây chúng tôi sẽ giải đáp những thắc mắc vô cùng quan trọng khi tiến hành tìm hiểu cách làm thùng loa cho bạn.

Thùng loa làm bằng gỗ gì tốt nhất?

Với sự tiến bộ của khoa học kỹ thuật, thùng loa ngoài được làm bằng gỗ cũng được phát triển từ nhiều loại vật liệu khác nhau như kim loại, polyme, vật liệu composite, sợi thủy tinh.

Nguyên liệu làm thùng loa vô cùng đa dạng
Nguyên liệu làm thùng loa vô cùng đa dạng

Nhưng loại thùng cho chất lượng loa tốt nhất vẫn là làm từ gỗ. Hầu hết các thùng loa đều được làm từ bột gỗ ép hoặc ván ép. Gỗ nguyên khối cũng được sử dụng nhưng không được sử dụng phổ biến do khó tạo hình theo thiết kế mà không ảnh hưởng đến độ đồng đều về âm học, và thường được sử dụng cho các mẫu loa đắt tiền.

Một số loại gỗ thường dùng để đóng thùng loa:

  • Gỗ NU: Đây là một loại gỗ có vân rất đẹp, làm thùng loa cho chất lượng âm thanh vô cùng tuyệt vời, âm phát ra từ tủ loa àm từ loại gỗ này cho chất âm uy lực, mạnh mẽ. Một thùng loa làm từ gỗ NU sẽ là điểm nhấn vô cùng sang trọng cho không gian của bạn, Nhược điểm của loại gỗ này là giá thành khá đắt.
  • Gỗ Mun: Gỗ mun có trọng lượng nặng, thường có màu đen tuyền hoặc đen với các sọc trắng. Sử dụng làm thùng gỗ công nghiệp thì loại này luôn là sự lựa chọn tốt nhất. Đặc biệt là loa treo tường, vì vân gỗ của nó thực sự rất đẹp. Gỗ có độ cứng cao, bảo vệ tốt các linh kiện của loa, làm vỏ loa cực kì tốt. Đây cũng là một loại gỗ bạn nên tham khảo.
  • Gỗ công nghiệp (MDF): Đây là một loại gỗ ván sợi được xử lý bằng công nghệ tiên tiến. Nó có hai loại là chống hoặc không chống thấm nước nên bạn cần lưu ý khi lựa chọn loại gỗ này làm thùng loa.
  • Gỗ ván dăm làm thùng loa: Đây là loại gỗ được xử lý đặc biệt, gỗ được nghiền thành dăm mảnh, sàng lọc kỹ lưỡng rồi trộn với hóa chất cùng keo. Loại này rất đa dạng chủng loại và đồ bền của nó khi làm loa cũng rất tốt.
  • Gỗ ép làm thùng loa: Gỗ ép làm thùng loa sử dụng nhiều các ván gỗ sắp xếp liên tục. Các ván được dán bằng keo Phenol và dùng lực ép chặt lại với nhau làm nên thùng loa. Loại này có ưu điểm là rất nhẹ và bền, phù hợp làm thùng loa cần di chuyển nhiều.
Gỗ là nguyên liệu tốt nhất để làm thùng loa
Gỗ là nguyên liệu tốt nhất để làm thùng loa

Cách tính kích thước thùng loa như thế nào?

Sau đây là công thức tính thể tích của thùng loa đơn giản nhất để bạn có thể tính được thể tích thùng loa mình làm.

cách tính thể tích thùng loa
cách tính thể tích thùng loa

Tham khảo bảng tính kích thước thùng loa:

 

Khối lượng thực mong muốn (L) Tổng âm lượng xấp xỉ (L) Kích thước bên trong D1 (cm) Kích thước bên trong D2 (cm) Kích thước bên trong D3 (cm)
150

125

100

90

75

60

50

40

30

25

20

18

15

12

10

8

6

5

165

135

110

99

83

66

55

44

33

27.5

22

19.8

16.5

13.2

11

8.8

6.6

5.5

34.0

32.0

29.7

28.7

27.0

25.0

23.6

21.9

39.9

18.7

17.4

16.8

15.8

14.6

13.8

12.8

11.6

10.9

54.8

51.7

47.9

46.2

43.6

40.4

38.0

35.3

32.1

30.2

28.0

27.0

25.4

23.6

22.2

20.6

18.8

17.6

88.8

83.7

77.6

74.9

70.6

65.4

61.6

57.2

51.9

48.9

45.4

43.8

41.2

38.3

36.0

33.4

30.4

28.6

Một số lưu ý khi làm, thiết kế thùng loa gỗ

  • Không gian sử dụng: Bạn cần thiết kế thùng loa phù hợp với không gian mà bạn sử dụng/trưng bày. Tránh tình trạng dư thừa công suất hoặc loa không đủ nghe.
  • Kích thước củ loa: Biết rõ kích thước củ loa bạn sử dụng để lắp đặt cho chiếc vỏ loa bạn làm là bao nhiêu, để khâu cắt ghép lỗ đặt driver không bị nhỏ quá hoặc lớn quá, gây nhiều rắc rối cho quá trình đóng thùng loa.
  • Lựa chọn loại gỗ phù hợp: Có rất nhiều loại gỗ cho bạn thoải mái lựa chọn nguyên liệu làm nên chiếc loa cảu mình. Đảm bảo tìm hiểu kĩ, lựa chọn cho phù hợp với thẩm mỹ cũng như túi tiền của bản thân.
  • Thiết kế thùng loa phù hợp với trình điều khiển driver mà bạn mua.
Chú ý không gian sử dụng loa
Chú ý không gian sử dụng loa

Các bước làm, thiết kế, đóng thùng loa đơn giản nhất

Sau đây chúng tôi sẽ hướng dẫn cụ thể từng bước thiết kế, đóng thùng loa chính xác để bạn tìm hiểu.

Bước 1: Xác định kích thước của thùng loa

  • Lựa chọn driver loa phù hợp với không gian và mục đích sử dụng. Tra cứu thông số kỹ thuật của nhà sản xuất để biết mức âm lượng tối ưu của driver, cùng kích thước số đo của mẫu thùng loa bạn muốn làm.
  • Nếu sản phẩm không có thông tin, bạn nên liên hệ với nhà sản xuất để biết thông tin hoặc tự đo kích thước loa theo cách đã trình bày bên trên. Đây là kích thước bên trong của loa, cần cộng thêm độ dày của nguyên liệu làm loa để biết kích thước bên ngoài của nó.
Xác định kích thước thùng loa
Xác định kích thước thùng loa

Bước 2: Chuẩn bị đầy đủ linh kiện, phụ kiện và dụng cụ để làm thùng loa

Sau khi lựa chọn được gỗ làm thùng loa cũng như các linh kiện đi kèm, bước tiếp theo chính là đóng thùng loa.

Các phụ kiện, linh kiện bạn cần chuẩn bị để thi công một thùng loa hoàn chỉnh bao gồm: lưới loa, giá đỡ bên, giá đỡ sản phẩm, chân loa, chốt, sau loa, tay nắm, họng, mặt bích họng, nẹp, góc hộp loa, ổ cắm Neutrik, ống xả , Chân đế, chân nhựa và cao su, lõi dẫn nhựa, ốc vít, phụ kiện loa, chân đế loa … Mỗi phụ kiện lại có nhiều chức năng, nhiều kiểu dáng và mẫu mã vô cùng đa dạng. Vì vậy, khi tiến hành làm thùng loa, bạn cần phải lựa chọn một cách cẩn thận, thận trọng và cẩn thận.

Bước 3: Kiểm tra kích thước bên trong so với kích thước khuyến nghị của nhà sản xuất

Đo đạc lại kích thước, điều chỉnh phép đo nếu cần để đạt yêu cầu kích thước của nhà sản xuất.

Kiểm tra kích thước bên trong
Kiểm tra kích thước bên trong

Bước 4: Tính kích thước bên ngoài của loa

Thêm độ dày của nguyên liệu làm thùng loa để có thể tính chính xác kích thước bên ngoài của nó.

Tính kích thước bên ngoài của loa
Tính kích thước bên ngoài của loa

Bước 5: Đo đạc lại kích thước loa

Đo chiều cao, chiều rộng và chiều sâu của thùng để có thể chắc chắn rằng vỏ loa sẽ vừa vặn.

Đo đạc lại kích thước loa
Đo đạc lại kích thước loa

Sử dụng số đo của bạn để phác thảo hộp loa tùy thuộc vào không gian bạn cần lắp nó vào.

Bước 6: Cấu tạo của thùng loa

Để làm thùng loa, bạn cắt ván ép ra làm 6 phần khác nhau theo kích thước đã đo đạc cẩn thận.

Cắt lỗ lắp củ loa
Cắt lỗ lắp củ loa
  • Miếng gỗ mặt trước thì tiến hành tạo lỗ cho củ loa, với kích thước được ghi trên củ. Nếu không có kích thước, ta có thể dử dụng mặt ngoài rồi vạch theo chu vi của mặt loa.
  • Tiến hành cắt lỗ củ loa bằng dụng cụ chuyên dụng.
  • đánh nhám các cạnh thô.

Bước 7: ghép các mảnh gỗ lại với nhau

Ghép các mảnh lại với nhau
Ghép các mảnh lại với nhau

Tiến hành ghép chúng lại để đảm bảo chúng khớp nhau, tránh trường hợp thùng loa bị những chi tiết thừa hoặc không cân đối khi tiến hành làm xong.

Bước 8: Nẹp các mảnh gỗ lại chắc chắn

Tiến hành nẹp bằng các thanh gỗ dạng hình chữ nhật với kích thước đáy vuông là 1inch x 1inch. Độ dài bao phủ khoảng 60% cạnh loa.

Nẹp các mảnh gỗ lại chắc chắn
Nẹp các mảnh gỗ lại chắc chắn

Vít cố định thanh nẹp vào ván gỗ.

Bước 9: Khoan lỗ và tra keo

Khoan trước tất cả các lỗ bạn cần vít và tra keo dọc theo mỗi khớp nối khi bạn lắp ráp hộp.

Khoan lỗ và tra keo cho loa
Khoan lỗ và tra keo cho loa

Bước 10: Đặt củ loa vào hộp

Tiến hành đặt củ loa vào xem nó có khớp với hộp không, nếu không cần tiến hành điều trỉnh lại kích thước lỗ cho phù hợp.

Đặt củ loa vào hộp
Đặt củ loa vào hộp

Bước 11: Đánh dấu các lỗ vít lắp

Tiến hành dánh dấu các lỗ vít khi củ loa còn ở trong hộp để hạn chế tình trạng bị lệch gây mất thẩm mỹ khi vít củ loa vào thùng loa.

Đánh dấu các lỗ vít lắp
Đánh dấu các lỗ vít lắp

Bước 12: Dán đệm silicon

Sử dụng hộp keo silicon tiến hành dán toàn bộ đường nối và khe hở bên trong thùng loa để tránh việc thoát âm làm chất lượng của âm thanh giảm sút.

Dán đệm silicon ở mỗi chỗ hở
Dán đệm silicon ở mỗi chỗ hở

Để silicon khô trong vòng 12-24h.

Bước 13: Thiết lập vỏ loa

  • Móc dây cho loa.
  • Che mặt sau, trên và dưới của thùng loa bằng bông gòn với độ dày 1-2cm để giảm thiểu cộng hưởng.
  • Chèn loa và chạy các đầu nối qua các lỗ thích hợp của chúng.
  • Cố định loa bằng các vít qua các lỗ lắp.
  • Nắn chỉnh lại bất kỳ khe hở nào để đảm bảo hộp loa được kín hơi.
  • Để keo dán đông cứng trong 12 đến 24 giờ. tránh tình trạng keo còn ướt gây bong loa.
Thiết lập vỏ loa
Thiết lập vỏ loa

Những điều cần lưu ý để sử dụng thùng loa bền đẹp

Sau đây là một số điều bạn nên lưu ý sau khi đã hoàn tất việc đóng thùng loa để sản phẩm của bạn luôn bền đẹp nhất:

  • Nên đặt thùng loa ở nơi khô ráo, thoáng mát: Do thùng loa được làm từ chất liệu gỗ nên trong quá trình sử dụng, nếu bạn đặt loa ở vị trí có độ ẩm cao hoặc dính nước sẽ làm cho loa bị mốc hoặc mối mọt, làm hỏng thùng loa.
  • Tránh ánh nắng trực tiếp từ mặt trời: Trong gỗ luôn tồn tại một lượng ẩm nhất định và không hề khô một cách tuyệt đối, việc tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời sẽ làm thùng loa bị quá khô dẫn đến tình trạng nứt gãy. Vì thế hãy đặt sản phẩm của bạn tránh xa những nguồn nhiệt cao như ánh nắng, bếp, lò sưởi,…
  • Không để thùng loa tiếp xúc với những vật sắc nhọn như đồ kim khí, đồ sành sứ,… và không tận dụng loa làm nơi kê đồ để tránh cho loa bị xước gây mất thẩm mỹ.
Những lưu ý để sử dụng thùn loa bền nhất
Những lưu ý để sử dụng thùn loa bền nhất
  • Vệ sinh thường xuyên cho thùng loa: Việc để bụi bẩn bám trụ lâu ngày sẽ rất khó để lau sạch đi, nên bạn cần vệ sinh nó thường xuyên cho sản phẩm luôn bền đẹp.
  • Sơn vỏ loa: Khi sơn thêm một lớp sơn bóng, không những tăng tính thẩm mỹ, làm nổi bật những đường vân gỗ mà còn giúp loa chống bụi, nước vô cùng hiệu quả.
  • Khi vận chuyển vỏ loa, chú ý bọc nó lại một cách cẩn thận bằng vải mềm để tránh va đập.

Trên đây là bài viết hướng dẫn cách làm, thiết kế thùng loa. Một số lưu ý khi làm cũng như quá trình sử dụng thùng loa. Chúng tôi hi vọng rằng bài viết này sẽ đem đến những điều bổ ích cho bạn trong quá trình tìm hiểu về cách làm, đóng thùng loa. Nếu bạn còn có thắc mắc gì hãy liên hệ với Phượng Xồ Audio qua số điện thoại 0982 655 355  chúng tôi sẽ giải đáp mọi vấn đề của bạn,

Chúc các bạn có một ngày tốt đẹp!